काठमाडौँ । नेपालको ऊर्जा विकासमा एक ऐतिहासिक फड्को मार्दै निजी क्षेत्रको लगानीमा निर्माण हुन लागेको हालसम्मकै ठूलो, ३४१ मेगावाट क्षमताको बुढीगण्डकी अर्ध जलाशययुक्त जलविद्युत् आयोजनाले वित्तीय व्यवस्थापन (फाइनान्सियल क्लोजर) सम्पन्न गरेको छ । कूल ७० अर्ब रुपैयाँ लागत अनुमान गरिएको यस राष्ट्रिय गौरवको आयोजनामा स्वदेशी बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले मात्रै साढे ५२ अर्ब रुपैयाँ ऋण लगानी गर्ने सम्झौता गरेका छन् ।

बिहीबार काठमाडौंमा आयोजित एक विशेष कार्यक्रममा प्रवर्द्धक कम्पनी टाइम्स इनर्जी र नेपाल इन्भेस्टमेन्ट मेगा बैंकको नेतृत्वमा रहेको १० बैंकहरूको कन्सोर्टियम (सह-वित्तीयकरण समूह) बीच ऋण लगानी सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको हो । सम्झौतापत्रमा टाइम्स इनर्जीका सञ्चालक सुशील थापा र नेपाल इन्भेस्टमेन्ट मेगा बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत ज्योतिप्रकाश पाण्डेले हस्ताक्षर गर्नुभयो ।

लगानीको संरचना र सहभागी बैंकहरू

यो आयोजनामा ७५ प्रतिशत ऋण र २५ प्रतिशत स्वपुँजी (इक्विटी) को लगानी संरचना रहेको छ । कुल ५२ अर्ब ५० करोड रुपैयाँको ऋण लगानीमा १० बैंक तथा वित्तीय संस्था सहभागी छन्, जसले नेपाली बैंकिङ क्षेत्रको ठूला पूर्वाधारमा लगानी गर्ने क्षमतालाई प्रमाणित गरेको छ ।

बाँकी २५ प्रतिशत अर्थात् १७ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ प्रवर्द्धक कम्पनीले स्वपुँजीको रूपमा जुटाउनेछ । टाइम्स इनर्जीमा ५१ प्रतिशत स्वामित्व रहेको साहस ऊर्जाले सोहीअनुसार लगानी गर्नेछ । साहस ऊर्जाले यसअघि ८६ मेगावाटको सफल आयोजना सोलुखोला दूधकोशी निर्माण गरी सञ्चालन गरिसकेको छ ।

आयोजनाको प्राविधिक तथा वित्तीय आकर्षण

गोरखाको चुमनुब्री र धार्चे गाउँपालिकामा निर्माण हुने यो आयोजना प्राविधिक र आर्थिक दुवै दृष्टिकोणले अत्यन्तै आकर्षक मानिएको छ ।

• प्रकृति: अर्ध जलाशययुक्त (दैनिक ६ घण्टा पूर्ण क्षमतामा चल्न सक्ने)

• वार्षिक उत्पादन: १,८६७ गिगावाट घण्टा (सुख्खायामको माग पूर्ति गर्न महत्त्वपूर्ण)

• प्रतिमेगावाट लागत: २० करोड ५३ लाख रुपैयाँ (अपेक्षित रूपमा प्रतिस्पर्धी)

• लगानी फिर्ता: साधारण लगानी फिर्ता अवधि केवल साढे ५ वर्ष

• लगानी प्रतिफल (IRR): १६.९९ प्रतिशत

• विद्युत् खरिद सम्झौता (PPA): नेपाल विद्युत् प्राधिकरणसँग पिकिङ समयमा प्रतियुनिट १०.५५ रुपैयाँसम्म पाउने गरी सम्झौता भइसकेको छ, जसले लगानीको सुनिश्चितता बढाएको छ ।

काठमाडौँको लोड सेन्टरबाट नजिक हुनु, पहुँचमार्ग र सुरुङको लम्बाइ छोटो हुनुजस्ता कारणले यसलाई कम जोखिम र उच्च प्रतिफल दिने परियोजनाको रूपमा हेरिएको छ । आयोजनाको निर्माण सम्पन्न गरी वि.सं. २०८७ पुस १७ सम्ममा व्यावसायिक उत्पादन सुरु गर्ने लक्ष्य राखिएको छ ।

यो वित्तीय व्यवस्थापनले नेपालको निजी क्षेत्र ठूला र जटिल पूर्वाधार परियोजना निर्माण गर्न सक्षम रहेको मात्र नभई स्वदेशी वित्तीय संस्थाहरू पनि राष्ट्रिय महत्त्वका आयोजनामा अर्बौं लगानी गर्न तयार रहेको सन्देश दिएको छ ।